Bên cạnh việc tạo thuận lợi cho người nộp thuế thì ngành Thuế cần tăng cường rà soát hồ sơ để chặn gian lận. Ảnh: TH
Thanh tra, kiểm tra thuế có vai trò quan trọng trong công tác quản lý thuế, thông qua việc thanh kiểm tra thuế chúng ta có thể ngăn chặn được tình trạng gian lận về thuế, trốn thuế,tránh thuế để đảm bảo công bằng về nghĩa vụ thuế giữa các tổ chức cá nhân trong xã hội. Ngoài ra, công tác thanh tra, kiểm tra thuế còn giúp cho cơ quan thuế cũng như người nộp thuế phát hiện những sai sót không đáng có trong quá trình kê khai, nộp thuế. Từ đó kịp thời khắc phục kịp thời và hạn chế tối đa những sai sót này. Ngoài ra công tác thanh tra, kiểm tra thuế còn góp một phần đáng kể vào nguồn thu cho ngân sách nhà nước, qua công việc thanh tra, kiểm tra còn kịp thời phát hiện những sai sót, những hạn chế về chính sách, thủ tục thuế để kịp thời kiến nghị Nhà nước sửa đổi bổ sung cho phù hợp với thực tiễn.
 
Hiện nay cơ quan thuế rất coi trọng việc cải cách hành chính đặc biệt là công tác quản lý của cơ quan thuế các cấp, một trong những lĩnh vực được ngành thuế đang tập trung cải cách nhằm đáp ứng nhu cầu hiện đại hóa của ngành đó là công tác thanh kiểm tra.
 
Những năm gần đây chính sách thuế ngày càng được Nhà nước sửa đổi, bổ sung một cách rõ ràng hơn, minh bạch hơn, đặc biệt là các chính sách, thủ tục liên quan đến công tác thanh tra, kiểm tra thuế như: Nhà nước đã kịp thời ban hành bổ sung một số chính sách thuế mới trong đó có chính sách thuế liên quan đến các giao dịch liên kết đã được quy định cụ thể hơn, minh bạch hơn, đây là một trong những lĩnh vực đang gặp nhiều bất cập trong thời gian qua, nhằm giúp cơ quan thuế có thêm căn cứ pháp lý trong thanh tra giá chuyển nhượng đối với các doanh nghiệp có dấu hiệu tránh thuế thông qua việc chuyển giá.
 
Về quản lý thuế cũng đã kịp thời sửa đổi bổ sung quy trình thanh tra, kiểm tra nhằm phù hợp hơn với chính sách thuế và thực tế trong công tác quản lý hiện nay. Từ đó giúp cho công tác thanh tra, kiểm tra những năm gần đây phát huy tối đa các mặt tích cực và hạn chế các mặt tiêu cực. Ngoài ra ngành thuế cũng không ngừng ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác thanh tra, kiểm tra như: đã xây dựng nhiều phần mềm phân tích rủi ro về thuế….giúp công chức thuế có nhiều thông tin hơn để phục vụ việc giám sát và thanh tra kiểm tra doanh nghiệp.
 
Bên cạnh các thuận lợi trên, công tác thanh tra, kiểm tra thuế còn gặp một số khó khăn như: Về chính sách,thủ tục về thuế: Mặc dù đã kịp thời sửa đổi bổ sung một số chính sách, thủ tục về thuế cho phù hợp tình hình thực tế. Tuy nhiên, do yêu cầu của kinh tế hội nhập và việc cắt giảm thủ tục hành chính theo chỉ đạo của Chính phủ dẫn đến có rất nhiều thủ tục về thuế phải cắt giảm và chính sách thuế cũng thay đổi nhiều theo hướng có lợi cho người nộp thuế trong đó có chính sách ưu đãi thuế được mở rộng hơn đã ảnh hưởng đến công tác thanh tra kiểm tra, khiến công tác thanh tra, kiểm tra thuế gặp nhiều khó khăn hơn.
 
Việc thực hiện Chỉ thị 20/CT-TTg ngày 17/5/2017 của Thủ tướng Chính phủ v/v chấn chỉnh hoạt động thanh tra, kiểm tra đối với doanh nghiệp, đã ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ thanh tra, kiểm tra thuế vì khi xây dựng kế hoạch thanh tra, kiểm tra cần phải trao đổi, xử lý ngay việc trùng lặp với các cơ quan khác trên địa bàn trước khi tiến hành thanh kiểm tra tại doanh nghiệp nhằm tránh bị trùng lặp với các ngành trong công tác thanh tra, kiểm tra doanh nghiệp theo tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng, việc này đã ảnh hưởng rất nhiều đến việc thực hiện kế hoạch thanh kiểm tra trong năm của cơ quan thuế.
 
Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác lập kế hoạch đã phát huy được nhiều ưu điểm, tuy nhiên trong quá trình thực hiện sẽ hạn chế những kinh nghiệm có được trong quá trình quản lý của công chức thuế khi xây dựng kế hoạch. Nhân sự làm công tác thanh tra, kiểm tra thuế còn hạn chế cả mặt số lượng và chất lượng, cụ thể công chức thuế làm công tác thanh kiểm tra làm việc còn chưa chính quy, chưa chuyên nghiệp, và đặc biệt là chưa được chuyên sâu.
 
Do vậy, để nâng cao hiệu quả công tác thanh, kiểm tra, các cơ quan Thuế cần tiếp tục phối hợp với Sở Kế hoạch Đầu tư để nắm thông tin về việc chuyển nhượng vốn giữa các tổ chức với tổ chức, giữa cá nhân với cá nhân tại các doanh nghiệp, theo đó định kỳ một quý Sở Kế hoạch Đầu tư sẽ gởi danh sách các tổ chức cá nhân có giao dịch chuyển nhượng vốn để Cục Thuế kiểm tra, rà soát việc kê khai, nộp thuế.
 
Phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường để kiểm tra rà soát các doanh nghiệp có dự án kinh doanh bất động sản trên địa bàn tỉnh để kiểm tra việc kê khai thuế thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản, trường hợp chủ dự án nào có phát sinh giao dịch chuyển nhượng mà không thực hiện khai thuế hoặc chưa thực hiện kê khai thuế, Sở Tài nguyên và Môi trường sẽ chưa hoàn thiện thủ tục chuyển nhượng và yêu cầu liên hệ cơ quan thuế để xử lý nghĩa vụ tài chính.
 
Phối hợp với Cục Hải quan để thu thập thông tin về việc kê khai nộp thuế VAT nhập khẩu và các khoản chi phí nguyên vật liệu thông qua kết quả kiểm tra sau thông quan của Cục Hải quan để kiểm tra việc kê khai thuế đối với các doanh nghiệp được chính xác.
 
Tiến hành rà soát và kiểm tra chặt các hồ sơ kê khai thuế của các doanh nghiệp gởi về cơ quan thuế đảm bảo phân tích 100% hồ sơ thuế khi doanh nghiệp gởi để kịp thời các dấu hiệu kê khai sai, khai thiếu thuế và yêu cầu doanh nghiệp thực hiện kê khai điều chỉnh;
 
Tăng cường công tác thanh , kiểm tra thuế đối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, đặc biệt là các doanh nghiệp có giao dịch liên kết, các doanh nghiệp phát sinh chi phí liên kết lớn, các doanh nghiệp có liên kết nhưng tỷ suất lợi nhuận thấp, các doanh nghiệp bị lỗ.... Thống kê tỷ suất lợi nhuận bình quân ngành của các doanh nghiệp trên địa bàn để làm cơ sở tham khảo khi kiểm tra hồ sơ khai thuế và thanh tra, kiểm tra tại các doanh nghiệp, nhằm phát hiện các dấu hiệu khai gian, khai giảm nghĩa vụ thuế.
 
Nguồn: bcd389.gov.vn