Ảnh minh họa
Nhu cầu mạnh mẽ từ thị trường Trung Quốc đã đẩy mạnh bán hàng tôm Việt Nam, nhưng lại gây ra thiếu hụt nguồn cung mặt hàng này tại thị trường trong nước và do đó dẫn đến giá tôm tăng cao hơn. Nguồn cung tôm cho chế biến cũng bị thắt chặt cho tới tháng 5 khi mùa vụ thu hoạch tôm mới bắt đầu.
Bên cạnh đó, các thị trường xuất khẩu quan trọng của Việt Nam như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc và Úc đã dựng các rào cản kỹ thuật, thương mại để ngăn chặn bệnh lây lan hoặc để cải thiện chất lượng.
Ví dụ, Hàn Quốc gần đây đã thêm thủy sản nhập khẩu từ một số nước, trong đó có Việt Nam vào một danh sách các mục thuộc diện kiểm dịch.
Nhật Bản đã nâng lấy mẫu tôm cho tất cả các chuyến hàng từ Việt Nam do phát hiện một loại kháng sinh bị cấm hồi tháng 12 năm 2016, thay vì 30 phần trăm của mỗi lô hàng trước đó.
Australia - nước nhập khẩu 30% tôm từ Việt Nam (so với tổng nhu cầu nhập khẩu của nước này) đã cấm nhập khẩu tôm tươi để ngăn ngừa hội chứng đốm trắng lây lan. Theo Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep) quyết định đó đã gây ra thiệt hại cho các nhà xuất khẩu Việt khi họ không thể bán các sản phẩm đã chuẩn bị cho Australia sang các thị trường khác.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN & PTNT) đã đặt mục tiêu xuất khẩu 10 tỷ USD tôm vào năm 2030. Một số nhà phân tích nói rằng ngành công nghiệp tôm của Việt Nam có tất cả các điều kiện cần thiết để phát triển và trở thành trung tâm sản xuất tôm trên thế giới. Tuy nhiên, họ lưu ý rằng Việt Nam cần đẩy mạnh đầu tư cơ sở hạ tầng nuôi trồng và chế biến để tăng năng suất cũng như giá trị gia tăng và việc đầu tư sẽ là cần thiết trong toàn bộ chuỗi: hậu ấu trùng, thức ăn, quy hoạch theo mùa vụ, phương pháp nuôi trồng thủy sản, công nghệ chế biến và tìm kiếm mở rộng thị trường.
Hiện nay, 70% chi phí trong sản xuất tôm chi vào thức ăn và thuốc men, mà hầu hết được nhập khẩu. Bên cạnh đó, các công ty chế biến cũng phải nhập khẩu 17 phần trăm của tôm nguyên liệu cho yêu cầu chế biến của họ.
Chính phủ hiện đang có những chính sách cởi mở để thu hút các công ty lớn đầu tư vào nông nghiệp và hi vọng nhiều chuyển biến tốt hơn cho lĩnh vực này.
 
Hoài Tâm
Tạp chí Doanh nghiệp và Thương mại